Thuisbatterij als noodstroom: beschermt hij je echt bij stroomuitval?

Een thuisbatterij beschermt je alleen tegen stroomuitval als hij een noodstroomfunctie heeft, en dat is niet bij elke batterij standaard. Dat zegt ook de Consumentenbond. Een plug-in batterij die gewoon in het stopcontact zit, schakelt bij netuitval juist uit. In dit artikel leggen we uit waarom dat zo is, wat noodstroom wél kan en welke modellen in onze webshop het bieden.

Waarom valt een gewone thuisbatterij uit bij stroomuitval?

Een netgekoppelde omvormer synchroniseert met de spanning van het elektriciteitsnet. Valt het net weg, dan moet de omvormer stoppen met leveren. Dat is een veiligheidseis: monteurs die aan het net werken mogen geen spanning krijgen van jouw batterij of zonnepanelen. Daarom gaan bij een stroomstoring niet alleen je zonnepanelen uit, maar ook een batterij die via het stopcontact aan het net hangt. Milieu Centraal bevestigt dat je met een thuisbatterij niet zelfvoorzienend bent: je blijft een netaansluiting nodig hebben.

Wat is een noodstroomfunctie?

Bij noodstroom (ook wel UPS- of off-grid-functie) heeft de batterij een aparte uitgang die niet aan het net gekoppeld is. Die uitgang blijft werken als het net uitvalt. Er zijn drie varianten:

• Off-grid stopcontact op de batterij. Je sluit een apparaat rechtstreeks aan op de batterij. De Zendure SolarFlow 2400 AC heeft bijvoorbeeld zo'n off-grid stopcontact.
• Noodstroombox in de meterkast. Een koppelbox schakelt bij netuitval één of meer groepen over op de batterij. Voor de Marstek Venus E is daarvoor de Marstek 1-fase SmartBox beschikbaar.
• Gateway of energiehub. Systemen zoals de EcoFlow STREAM Gateway koppelen meerdere onderdelen en maken functies zoals noodstroom mogelijk; de installatie hiervan laat je door een installateur doen.

Let op: hoeveel je kunt voeden hangt af van het vermogen van de noodstroomuitgang en van de capaciteit. Controleer altijd de specificaties van het model, want de mogelijkheden verschillen per batterij en per generatie.

Hoe lang kom je vooruit?

Reken met de bruikbare capaciteit; daarvan haal je in de praktijk 85 tot 90% uit de batterij. Een batterij van 5 kWh levert dus zo'n 4,4 kWh. Een koelkast, router, wat verlichting en een laptop verbruiken samen al snel 200 tot 300 W: daarmee kom je ruim 15 uur vooruit. Zet je ook een waterkoker of een elektrische kachel aan, dan is de batterij binnen enkele uren leeg. Een warmtepomp of elektrische auto voeden met een plug-in batterij is niet realistisch; de Consumentenbond rekent voor een gemiddeld huishouden op genoeg stroom voor 1 of 2 dagen, en dan zonder zulke grote verbruikers.

Is noodstroom een reden om een batterij te kopen?

Voor de meeste huishoudens is noodstroom een prettige extra, geen hoofdreden. Stroomstoringen in Nederland zijn meestal kort. Wel meldt de Consumentenbond dat er vaak wordt gewaarschuwd dat stroomuitval en spanningsproblemen door het overvolle energienet kunnen toenemen. Wie thuis werkt, medische apparatuur gebruikt of een aquarium of vriezer wil beschermen, kiest bewust een model met noodstroom. Voor anderen zijn de belangrijkste redenen het verhogen van het zelfverbruik na het einde van de salderingsregeling en het benutten van dynamische tarieven.

Veilig gebruiken

Ook bij noodstroom gelden de adviezen van de Brandweer: plaats de batterij koel en geventileerd, niet in een vluchtroute, met een rookmelder in dezelfde ruimte. Sluit bij een noodstroombox nooit zelf iets aan in de meterkast; dat is werk voor een erkende installateur.

Wil je weten welk model met noodstroom bij je past? Vraag ons om advies of bekijk de thuisbatterijen en accessoires in onze webshop.